İşletme Mühendisi Nedir, Nasıl Olunur?

Temel olarak yönetici kadrolar ile teknik kadroların koordinasyonunu sağlamaktan sorumlu olan işletme mühendislerinin görevleri genel olarak şunlardır: 

Şirketin veya işletmenin hedef ve stratejileri doğrultusunda süreçlerin sağlıklı bir şekilde ilerlemesini sağlamak, 

İşletmedeki her alan için gerekli sistemlerin tasarımını yapmak, 

İşletmedeki sistemlerin sağlıklı işlemesi için gereken tedbirleri almak, gereken yenileme ve iyileştirmeleri yapmak, 

Üretim planı hazırlamak, 

Kalite kontrol süreçlerine destek sunmak, 

Arıza kaynaklı aksamaları belirlemek ve müdahale etmek, 

İşletme süreçlerinde veri toplamak ve analizini yapmak, 

Mali disiplini sağlamak üzere gerekli tedbirleri almak, 

Pazarlama faaliyetlerine destek sunmak. 

İşletme mühendisi olmak için üniversitelerin işletme fakültelerinde yer alan işletme mühendisliği bölümlerinden mezun olmak gerekir. İşletme mühendisliği bölümü ülkemizde İstanbul ve Akdeniz bölgesindeki kamu veya özel teknik üniversitelerde az sayıda vardır. Metal, kimya, doğalgaz, elektrik, demir çelik, gemi makine gibi değişik üretim segmentlerinde farklı mühendislik fakültesi mezunları da İşletme Mühendisi pozisyonunda değerlendirilir. Firmanın bağlı bulunduğu ve üretim yaptığı sektöre göre değişmekle birlikte, aşağıdaki bölümlerden mezun olanlar işletme mühendisi olarak istihdam edilebilir: 

İşletme Mühendisliği 

Endüstri mühendisliği 

Makine mühendisliği 

Kimya Mühendisliği 

Elektrik Elektronik Mühendisliği 

Elektronik Haberleşme Mühendisliği 

Fizik, kimya, matematik derslerinin yanı sıra iktisat, istatistik, lineer cebir gibi dersleri kapsayan İşletme Mühendisliği eğitiminde yer alan bazı dersler şu şekildedir; 

Yönetim ve organizasyon 

Maliyet muhasebesi 

Pazarlama 

İnsan kaynakları yönetimi 

Üretim planlama ve kontrol 

Bütünleşik sistem tasarımı

İşletmelerin genel verimliliği üzerinden analizlerini yürüten işletme mühendisi üniversiteden elde ettiği mühendislik bilgilerini iş yönetimi ve bütçe gibi konularla birleştirir. Kurumların daha yönetilebilir bir düzeyde olmasını sağlayan bu mühendisler çalıştığı birimin rekabet gücünü arttırarak genel pastadan daha çok dilim alması için çabalar. İşletme mühendisi nerelerde çalışır sorusuna tekstil, enerji ve lojistik sektörü gibi çalışma alanları şeklinde yanıt verilebilir. Birçok departmanla ortak bir şekilde sorumluluklarını gerçekleştiren bu mühendisler farklı konum ve sektördeki şirketlerce istihdama konu olabilir.  

İşletme mühendisi karmaşık iş süreçlerinin yoğun olduğu alanlarda da yer alabilir. Buna örnek olarak telekomünikasyon iş ilanları yayınlayan kurumlar verilebilir. Ayrıca bilişim, inşaat ve büyük üretim endüstrilerini barındıran şirketlerde buna örnek dağılımında yer edinebilir. İş süreçlerinin daha iyi şartlar altında oluşturulmasını sağlayan işletme mühendisi çalışma alanları içinde yer alan diğer departmanlardaki iş yönetimlerini de inceleyebilir ve tedbirler alabilir. İş süreçlerine yönelik genel çalışmalar yapmak işletme mühendisi ne iş yapar sorusuna yanıt verir.  

İşletme mühendisi kendisine verilen çalışma alanında yer alan departmanların genel işlemlerini inceler ve verimli çalışmaları için birtakım analizler yapar. Mühendislik bilgilerini kullanan bu alandaki mühendisler kurumun ölçeğine göre saha çalışmalarını yürütür. 50 kişilik bir kurumdaki iş süreçlerini denetleyebileceği gibi 1000 kişilik kitlesel üretim yapan bir fabrikadaki verimli iş modellerine dair de çalışmalar yapabilir. İşletme mühendisi görev tanımı aynı kalsa bile kurumun büyüklüğüne göre üzerine ekstra sorumluluklar yüklenebilir. 

İşletme mühendisi çalışma koşulları sektöre bağlı olarak da değişiklik gösterebilir. Büyük üretim tesislerinde çalışan bir mühendisle daha dar kapsamlı iş yapan danışmanlık şirketinde yer alan işletme mühendisinin çalışma koşulları birbirinden farklı olur. Bu durum onların maaşlarına da yansır. 

İşletme mühendisi olmak beraberinde birçok teknik ve süreç bilgisini gerektirir. Bunu öğrenmenin yolu üniversite eğitimini almaktan geçer. Kurumlar işletme mühendisi alımlarında makine mühendisliği ile metalurji ve malzeme mühendisliği gibi bölümlerden gelen diplomaları kabul eder. Ayrıca çalışma alanına göre talep edilen bölüm diplomaları farklılaşabilir. Örnek olarak tekstil dünyasındaki işletme mühendisi alımlarında tekstil mühendisliği bölümü diploması kurumların talep listesinde yer alır. 

İşletme mühendisleri farklı çalışma dünyası ve saatlerinde kurumlara hizmet eder. Şirketlerde işletme mühendisi ne yapar sorusuna işletme yönetimine yönelik iş süreç yöntemlerinin analizini yapmak ve verimlilik üzerine yeni iş teknikleri geliştirmek şeklinde yanıt verilebilir. Görev tanımı içerisine giren bütün departmanları inceleyen işletme mühendisi çalıştığı kurumun rakip firmalarla rekabet edebilecek düzeye gelmesini sağlar.  

Kurumun kar marjlarını arttırmaya yönelik maliyet analizi çalışmalarını da çalışma saatleri içinde yöneten işletme mühendisi yöneticinin emirleri doğrultusunda hareket eder. Kurumların verdiği işletme mühendisi iş ilanları içindeki çalışma koşullar ve saatlerine göre hizmetlerini sunan bu kişiler sektör ve kendisine verilen sorumlulukları çerçevesinde çalışma dünyası oluşur. Kurumların yayınladığı ilanlar aracılığıyla senden beklentilerini görebilirsin. 

İşletme mühendisi hem mühendislik alanında hem de maliyet ile iş yönetimi noktasındaki üstün bilgeliyle öne çıkar. Birçok alanla iletişimde kalarak iş süreçlerinin etkin yönetilmesini sağlayan bu uzmanlar analitik yönlerini kullanarak kreatif çözümler bulmayı amaçlar. Buna yönelik saha çalışmaları yapan işletme mühendisi gözlem becerileriyle kurum içi iş sorunlarının bulunmasını sağlar ve verimli iş modelleri üzerine metotlar geliştirir. İş süreçleriyle ilgili atılan adımları da titizlikle inceleyen işletme mühendisi kurumdaki iş anlayışıyla ilgili sorun çıkması durumunda anlık müdahale ederek kurumun etkin bir organizasyon altında faaliyet göstermesini sağlar.  

Sonuç odaklı hareket eden işletme mühendisi stres ve baskı altında çalışır. Özellikle şirket içinde oluşan kriz dönemlerinde önemli sorumluluklar üstlenen işletme mühendisi bütün çalışanlardan en iyi verimi almayı amaçlar. Bütçe konusunda da çalışmalar yapan işletme mühendisi vizyoner düşünce yapısıyla hareket eder. Geleceğe yönelik verimli iş süreçlerini de inceleyen bu uzmanlar endüstri 4.0 gibi güncel programlara yönelik de araştırmalar yürütür. 

İşletme mühendisi kurum içinde etkin bir organizasyon kurulması için çabalar ve buna yönelik mühendislik bilgilerini kullanarak yönetim süreçlerine yönelik akılcı metotlar geliştirir. Uzmanlık eğitimini üniversite ortamından alan işletme mühendisi sonuç odaklı bir çalışan olarak yer alır. Alanında var olan bilgisayar programlarını etkin kullanan bu mühendisler yabancı dil becerilerine de birçok konuda ihtiyaç duyar. Bu alanda kariyer yapmak isteyenlerin yabancı dili etkin kullanması beklenir. Ayrıca stres yönetimi ve iletişim kanallarını etkin kullanma gibi noktalarda eğitim alabilir, kurum içi yapılan iş süreçleri sorumluluklarını daha kaliteli bir şekilde gerçekleştirebilirsin. 

İşletme mühendisi olmak isteyenlerin kendilerini her konuda geliştirmesi gerekir. Mühendislik bilgilerini taze tutmasının yanı sıra yönetim ve maliyet konularında alınacak eğitimlerle mesleğe yönelik pek çok güncel bilgiye ulaşabilirsin. Üniversite eğitimin esnasında yapacağın stajlarla iş dünyasında işletme mühendisinin temel sorumluluklarını kavrayabilir, hangi noktalarda ustalaşman gerektiğini görebilirsin.