Pazarlama Mühendisi Nedir, Nasıl Olunur?

Pazarlama mühendisi ne iş yapar sorusu, ortaya konulan ürünün müşteriye ulaşmasında ve satın alma sürecinde görev alır, şeklinde cevaplanabilir. Mühendisler; bilişim otomotiv ve savunma sanayi gibi pek çok farklı sektördeki firmada görev almaktadır. Her firma, sektöründeki kullanıcıların taleplerine yönelik ürünler ortaya koymaktadır. Ürünlerin ya da sistemlerin teknik özelliklerini, olumlu ve olumsuz yanlarını, kullanım amacını müşterilere pazarlama mühendisleri aktarmaktadır. Ürünün fiyat-performans değerlendirmesini ve ürünün müşterinin talebine uygunluğunu değerlendiren mühendisler, müşterinin ürün ya da sistemi satın almasını sağlamaktadır. Çalıştığı firmadaki yazılım departmanı, üretim departmanı ve satış sonrası destek departmanı gibi farklı bölümler ile işbirliği içerisinde çalışan pazarlama mühendisinin görev tanımı kapsamında şu sorumluluk ve görevler bulunmaktadır:

• Firmanın yazılım ve üretim departmanlarının çalışmaları ile ortaya konulan yeni ürün, sistem ya da hizmetin pazar araştırmasını yapar. 
• Şirket hedefleri doğrultusunda müşteri ziyaretleri yaparak portföyü genişletir.
• Yeni müşteriler ve portföyde var olan müşteriler ile görüşerek müşterilerin taleplerini ve ihtiyaçlarını dinler. Müşterilerin teklif sürecini yönetir. 
• Ürünün fiyat-performans analizini yaparak fiyatlandırmayı belirler ve ürün satışını gerçekleştirir. 
• Satışa konu olan ürün, sistem ya da hizmetin özelliklerini detaylı bir şekilde müşterilere yazılı ve sözlü olarak aktarır.
• Satışı yapılan ürün konusunda müşteri memnuniyeti hakkında bilgi sahibi olur. Bu konuda satış sonrası destek departmanı ile koordineli bir şekilde çalışır.
• Ürünleri müşterilerin ihtiyaçlarına ve geri bildirimlerine göre uygun şekilde planlayıp değiştirir. Bu konuda AR-GE departmanı ve üretim kontrol departmanı ile koordineli olarak çalışır.
• Yapılan satışların ve müşterilerin listesini hazırlayarak satış kayıtlarını tutar ve satış sürecini takip eder. 

Pazarlama mühendisliği üniversitelerin bir lisans bölümü değildir, daha çok mühendislik faaliyetlerinin yürütülmesi aşamasında ortaya çıkan bir iş koludur. Firmanın çalıştığı sektöre göre pazarlama alanında çalışan mühendislerin eğitimleri değişmektedir. Pazarlama mühendisi eğitimi olarak spesifik bir üniversite eğitimi şartı sunulmamakla birlikte her firma çalıştığı sektöre uygun olarak, üretilen ürün, sistem ya da hizmetin teknik özelliklerine hakim olabilecek, müşteri ile ilişkileri yürütebilecek yeterlilikte mühendisleri tercih etmektedir. Örneğin enerji ve geri dönüşüm sektöründeki bir firma satış ve pazarlama mühendisi olarak Çevre Mühendisliği ya da Kimya Mühendisliği bölümlerinde eğitim alan kişiler görev almaktadır. Bilişim sektöründeki bir firmada ise satış ve pazarlama mühendisi olarak genellikle Bilgisayar Mühendisliği ya da Yazılım Mühendisliği bölümlerinde eğitim alan kişiler görev yapmaktadır. Çalıştıkları alan ile doğrudan ilgili bir mühendislik bölümünden mezun olan kişilerin kimi zaman satışı yapılacak ürün ya da sisteme bağlı olarak çeşitli eğitimler almaları gerekmektedir. Örneğin bilişim sektöründe yer alan bir ağ yönetim şirketi pazarlama mühendislerinin CCNP eğitimi almasını beklemektedir. 

Pazarlama mühendisi nasıl olunur sorusuna verilebilecek en net yanıt firmanın bulunduğu sektöre bağlı olarak ilgili lisans bölümlerinden mezun olmak ve gereken şartları taşımak şeklinde olur. İlgili lisans bölümünden mezun ve istenilen özel eğitimleri alan mühendislerin pazarlama alanında görev alabilmesi için, iletişim ve ikna becerilerinin güçlü olması gerekir. Firmanın müşterileri ile tüm satış sürecinde iletişimde olacak kişi pazarlama mühendisleridir. Bu nedenle bu kişilerden müşterileri tanımaları ve taleplerini iyi anlamaları ve firmanın vaatlerini, ürünün özelliklerini doğru bir şekilde anlatmaları beklenir. Uluslararası pazarda kendisine yer edinmiş olan firmalardaki pazarlama mühendislerinden iyi derecede yabancı dil bilmeleri beklenir. Ayrıca bu kişilerin sektördeki gelişmeleri ve bilimsel çalışmaları takip ederek yeni ve farklı ürün taleplerine, müşterilerin isteklerine ve yeniliklere açık olması beklenmektedir. Satış süreci boyunca sabırlı, dikkatli ve planlı olması beklenmektedir. Ürünün özelliklerini anlatırken yoğun bir teknik dil kullanmak yerine açık ve anlaşılır bir şekilde ürün tanıtımı yapmaları gerekmektedir. Ayrıca müşterilere verilmek üzere teknik dokümantasyonlar hazırlamaları beklenmektedir. Bunun yanı sıra pazarlama mühendislerinden iyi bir pazar araştırması yapmaları beklenir. Pazar araştırması sırasında başarılı bir veri toplama ve analiz süreci yürütmeleri gerekmektedir. 

Pazarlama mühendislerinin görevi ürün ve hizmetlerin müşterilere ulaşmasını sağlamak, satış sürecini yürütmektir. Bu nedenle farklı sektörlerde görev yapan her firmada istihdam olanağı bulunmaktadır. Ulusal ve uluslararası üretim yapan her firmada pazarlama departmanında çalışan mühendisler görev almaktadır. Pazarlama mühendisliğinde temel amaç sektöre, pazara ve satışı yapılacak ürün, sistem ya da hizmete hakim olan kişilerin pazarlama mühendisi olarak görev almasını sağlamaktır. Bu nedenle işe alımda aranan ilk şart, adayın sektör ile doğrudan ilgili bir mühendislik bölümünden mezun olmasıdır. Aranan diğer bir önemli şart ise adayların iyi derecede yabancı dil bilmesidir. Uluslararası pazara açılan firmalar satış yaptıkları müşteriler ile sağlıklı bir iletişim yürütebilmek amacıyla İngilizce başta olmak üzere farklı yabancı dillere hakimiyet istemektedir. Pazarlama mühendislerinin müşterileri ziyaret etmeleri iletişim kurma ve satış süreci açısından oldukça önemlidir. Bu nedenle bu kişilerin herhangi bir seyahat engelinin bulunmaması gerekir. Ayrıca üretim süreci gibi satış süreci de ekipler arası işbirliğinin önemli olduğu bir noktadır. Bu nedenle işe alım şartlarından biri de kişinin ekip çalışmasına uyumlu ve kişiler arası iletişiminin güçlü olmasıdır. Tüm bu şartları taşıyan adaylar, açılan ilanlara başvuru yaparak firmaların gerçekleştireceği mülakat sürecine katılmaktadır. Mülakat sürecinde firmanın insan kaynakları yetkilileri ile adaylar birbirlerini tanımakta ve karşılıklı beklentiler dile getirilmektedir. Bu mülakatlarda maaş beklentisi de konuşulmaktadır. Pazarlama mühendisi maaşları; kişinin çalışacağı sektöre, firmaya ve görev tanımına göre farklılık göstermektedir. Üniversitelerin mühendislik bölümlerinden mezun olan ve pazarlama mühendisi olarak görev almak isteyen kişiler Kariyer.net sitesinde yer alan pazarlama mühendisi iş ilanları seçeneklerini inceleyebilirler.