Kalıp Tasarım Mühendisi Nedir, Nasıl Olunur?

Malzeme seçimlerini yapmak ve bu yöndeki mühendislik bilgisini kullanarak kalıpları oluşturmak kalıp tasarım mühendisi görev tanımı içerisinde yer alır. Planlı bir şekilde hareket eden bu kişiler zamanı etkin kullanır. Sorumluluk bilinci taşırlar ve maliyet minimizasyonu çerçevesinde hareket ederler. Diğer departmanlarla takım halinde çalışarak kalıp tasarımlarının zamanında bitirilmesini sağlarlar.

• Ansys 
• Ansys Workbench 
• Autocad 
• C 
• CAD/CAM 
• CATIA 
• Catia V5 
• Kalıp Tasarımı 
• Mastercam 
• Matlab 

Kalıp tasarım mühendisi görev tanımı itibariyle bir tasarımcıdır. Bir ürünün plastik enjeksiyonda, metal sanayinde veya farklı alanlarda üretilebilmesi adına kalıp tasarımı gerçekleştirir. Yaptığı tasarımlar ile seri üretimde hızlı, zahmetsiz ve sorunsuz bir şekilde çalışmalar gerçekleşir. Kalıp tasarım mühendisinin ortaya çıkardığı kalıp; ürünün kalitesi, verimliliği, karlılığı ve daha bir çok farklı parametresi üzerinde etkilidir. Bu kişilerin görev ve sorumlulukları çalıştıkları sektöre göre değişiklik gösterse de temelde şu maddeleri içermektedir: 

• Müşteri talepleri doğrultusunda üretilecek olan ürünlerin kalıp dizaynlarının gerçekleştirilmesi, 
• Müşterilerden gelen ölçü, 3D CAD veya teknik çizimlerin gerekli kontrollerinin yapılması, 
• Ürünün üretimine başlamadan önce kalıp tasarımının yapılarak deneme çalışmaları gerçekleştirilmesi, 
• Deneme çalışmalarına göre kalıp tasarımında iyileştirilmeler yapılması, 
• Gerekli ise kalıp ve makineler üzerinde iyileştirilmelere gidilmesi, 
• Yeni ürün ve kalıp tasarımlarının etkin olarak gerçekleştirilmesi, 
• İstenildiği taktirde gerekli ölçülerde teknik çizim yapılması, 
• Üretim, revizyon ve kalıp tasarım adına dokümantasyon takibi yapılması, 
• Üründen elde edilen verimin arttırılması, ürün maliyetlerinin azaltılması ve üretim hızının arttırılması amacıyla kalıp tasarımlarında yeniliklere gidilmesi, 
• Kalıp tasarımları, üretim süreçleri ve üretim verimliliği adına raporlar hazırlanarak yönetime sunulması. 

Kalıp tasarım mühendisi ne iş yapar denildiğinde yukarıdaki maddeler sayılabilir. Bu maddeler genel olarak bir kalıp tasarım mühendisinin görev ve sorumluluklarını kapsar. Bu kişiler üretimin en kritik noktasında görev almaktadır. Üretimin verimli olması, devamlı olması, hızlı ve kaliteli ürün çıkması için kalıp tasarımının mükemmel olması gerekmektedir. 

Kalıp tasarım mühendisi nasıl olunur diye merak edenler olabilir. Bu mesleği icra etmek için makine mühendisliği, imalat mühendisliği veya mekatronik mühendisliği gibi bölümlerden mezun olmak gerekir. Diplomanın yanı sıra bu mesleği icra etmek için en önemli noktalardan birisi, üç boyutlu çizim programlarına hakim olmaktır. Solidworks, CAD-CAM, Siplitworks, Modworks, Elektrodeworks gibi programlara hakim olmadan bu mesleği icra etmek imkansızdır. Bu sebeple adayların lisans eğitimlerinde veya lisans programları sonrasında mutlaka özel kurum veya kuruluşlardan bu programların eğitimlerini alarak iyi seviyede kullanabilir hale gelmesi gerekmektedir. 

Kalıp mühendisi sorumlulukları gereği bazı şartları yerine getirmelidir. Bu meslekte görev alan kişiler öncelikle üç boyutlu çizim programlarına hakim olmalıdır. Bunun dışında; kalıp tasarımı, kalıp üretimi ve test aşamaları konusunda tecrübe sahibi olmalıdır. Bunlara ek olarak ölçü aletlerini etkin bir şekilde kullanabilmelidir. Teknik çizim, ölçülendirme ve toleranslandırma gibi konularda bilgi sahibi olmalıdır. Aynı zamanda bu meslek disiplinli ve dikkatli bir çalışmayı gerektirir. Kalıp tasarım mühendisi tasarım bittikten sonra ise üretim planını yaparak üretim süreçlerini takip etmeli ve son ürün üzerinde kalite kontrol denemeleri yapmalıdır. 

Kalıp tasarım mühendisini işe almak için firmalar bazı şartları talep edebilir. Bu şartlar aday kişilerin tecrübesi, eğitimi veya niteliği üzerine detayları içerir. Sektöre ve firmaya göre değişse de bu şartlar genel olarak aşağıdaki maddeleri içerir: 

• Üniversitelerin ilgili bölümlerinden mühendislik diplomasına sahip olmak, 
• MS Office, Solidworks, Cad-Cam-Siplitworks gibi üç boyutlu çizim programlarını profesyonel seviyede kullanabiliyor olmak, 
• İyi derecede yabancı dil bilmek, 
• Teknik çizim kuramlarına hakim olmak. Ölçülendirme ve toleranslandırma çalışmalarının yanı sıra yüzey işleme konularında da bilgi sahibi olmak, 
• Sektör tecrübesi bulunmak, 
• Analitik düşünme becerisine sahip olmak, 
• Sonuç odaklı, verimli ve disiplinli çalışabilmek, 
• İletişimi kuvvetli ve takım çalışmasına yatkın olmak. Tasarım ekibini yönlendirebilmek, 
• Dinamik bir şekilde çalışabilmek, 
• Erkek adaylar için askerlik görevini yapmış olmak. 

Kalıp tasarım mühendisi olmak isteyen adaylar genel olarak yukarıdaki şartları firmalara sağlayabilmelidir. Bu meslek üretim süreçlerinde oynadığı kilit rol nedeniyle seri üretim yapan hemen hemen her firmada istihdam edilmektedir. Özellikle makine, metal ve plastik sanayinde yoğun talep gören meslekler arasındadır. Otomotiv sanayi içerisinde de sıklıkla istihdam edilir. 

Kalıp tasarım mühendisi maaşları işletmelerde yer alan diğer mühendislerle denk gitmektedir. Kariyerini bu görevde ilerletmek isteyen kişiler için Kariyer.net sitesi aracılığıyla birçok farklı fırsat sunulur. Bu ilanları veren firmalara site üzerinden kolayca başvuru yapılabilir. Türkiye'de bulunan pek çok kalıp tasarım mühendisi iş ilanları seçeneklerine kolayca ulaşabilirsiniz. Filtreleme özelliğinden faydalanarak farklı şehirlere özel olarak yayınlanan iş ilanlarına göz atabilir, Bursa kalıp tasarım mühendisi iş ilanları gibi il bazında aramalarla size en uygun iş ilanına ulaşabilirsiniz. 

Otomotiv ve plastik gibi farklı sektörler adına kalıp tasarımı hazırlayan mühendisler bilgisayar destekli programlarla çalışır. Kalıp sanayi iş ilanları veren firmaların yanı sıra beyaz eşya gibi farklı çalışma alanlarında da yeni kalıplar üretebilecek tecrübeli personeller talep edilir. Görev aldığı sektörle ilgili yeni kalıp tasarımlarını yapmak ve 3D olarak tasarım süreçlerini yönetmek kalıp tasarım mühendisi ne iş yapar sorusuna yanıt verir. Elektronik aletler üreten firmalarda da boy göstererek tasarımların ihtiyaçlar paralelinde yapılmasını sağlar. Bu tip çalışmalarını havacılık ve uzay sanayi gibi farklı kalıp tasarım mühendisi çalışma alanları içinde gerçekleştirerek teknik bilgisini kullanır.  

Kalıp tasarım mühendisi iş tanımı kalıpların tasarımından son üretimine kadar olan genel süreci kapsar. Bu alanda yoğun çalışan mühendisler belirtilen süre aralıklarında tasarımların prototipini oluşturmayı amaçlar. Projede ortaya çıkan revizeler ve aksaklıklar durumunda daha çok çalışarak kalıpların istenilen seviyede olmasını sağlar. Görev aldıkları kurumun konumu ve iş düzenine göre çalışma şartları değişiklik gösterir. Kalıp tasarım mühendisi iş ilanları araması yaparak firmaların sunduğu çalışma düzenlerini kıyaslayabilirsin. 

Kalıp tasarım mühendisi istihdamını yapan kurumlar birçok kritere göre adayları değerlendirir. Kalıp tasarım mühendisi olmak için gerekenler arasında üniversite eğitimi ilk sırada yer alır. Makine mühendisliği veya imalat mühendisliği bölümleri bu alandaki alımlarda talep edilir. Ayrıca Matlab, Ansys, Autocad, CAD/CAM gibi teknik programlar da kurumların talep listesinde yer alır. Teknik programlar için oluşturulan kurslara gidebilir, kendini geliştirebilirsin. Yabancı diline ve sözel iletişim becerilerine yatırım yaparak mesleki anlamda öne çıkabilirsin.