Kullanmadığım Yıllık İzinler Ne Olur?

 Hayır. Kullanılmayan yıllık izinler yanmaz. İşçinin hak ettiği izin günleri, o yıl içinde kullanılmasa bile silinmez ve sonraki döneme aktarılır. Yıllık izin hakkı kanunla güvence altına alınmış olup işçinin bu hakkı kaybetmesi söz konusu değildir. İşyeri politikası ya da sözleşme hükmü, bu kuralın aksini öngöremez. 

Evet. Bir yıl içinde kullanılmayan izin günleri bir sonraki yıla devreder ve önceki yıllardan kalan izinlerle birlikte birikir. Bu nedenle işçi, geçmiş dönemlerden kalan tüm izin günlerini talep etme hakkına sahiptir. İznin kullandırıldığını gösteren bir kayıt yoksa, ilgili günler hâlâ işçinin hakkı sayılır.

İş Kanunu'nda birikmiş yıllık izin için belirlenmiş bir üst sınır bulunmamaktadır. İşçinin yıllar içinde biriken izin günleri kendiliğinden azalmaz. Örneğin kıdemi 1 ile 5 yıl arasında olan ve iki yıl boyunca hiç izin kullanmayan bir çalışanın hakkı, 14 ve 14 gün olmak üzere 28 güne ulaşır. Ancak çok uzun süre hiç izin kullanılmaması olağan kabul edilmediğinden, uyuşmazlık hâlinde mahkeme, izinlerin gerçekten kullanılıp kullanılmadığını dosya kapsamına göre değerlendirir. 

Hayır. Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez. İşçinin "iznimi istemiyorum" şeklinde beyanda bulunması ya da işverenle bu yönde anlaşması, izin hakkını ortadan kaldırmaz. Dinlenme hakkı anayasal bir haktır ve sözleşmeyle sınırlandırılamaz. İşçi izin kullanmamayı tercih etse dahi, biriken günler hak olarak korunmaya devam eder. 

Hayır. İş ilişkisi devam ederken yıllık izin paraya çevrilemez. İşçi izin yerine ücret talep edemez, işveren de izin yerine para ödemeyi teklif edemez. Yıllık iznin amacı dinlenmedir; bu nedenle çalışırken ücrete dönüştürülmesi mümkün değildir. İzin ancak iş sözleşmesi sona erdiğinde ücrete dönüşür. Bu durumun nasıl hesaplandığını İşten Ayrılırken Kullanılmayan İzin Ücreti rehberinde bulabilirsiniz.

Evet. İşveren, yönetim hakkı çerçevesinde, iş planlarına uygun bir tarihte işçiye birikmiş yıllık iznini kullandırabilir. İşçinin izin kullanmak istememesi, işverenin bu sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. İşveren iznin kullandırılmasından sorumludur ve iznin sürekli şekilde kullandırılması esastır. 

Hayır. İşveren tarafından yıl içinde verilen diğer ücretli ve ücretsiz izinler ile dinlenme ve hastalık izinleri yıllık izne mahsup edilemez. Bu izinler yıllık izin hakkınızdan düşülmez; yıllık izin ayrı bir hak olarak korunur.

Birikmiş izninizi kullanmak için işverene talebinizi iletmeniz yeterlidir. İşveren, izin taleplerini ve kullandırılan izinleri yıllık izin kayıt belgesinde tutmakla yükümlüdür. Bu kayıt, hem işçinin hem işverenin ileride yaşanabilecek anlaşmazlıklarda kullanılan izinleri belgelemesi açısından önemlidir. İzin kullandığınızı gösteren imzalı bir belge bulunması, hak kaybını önler.

İş ilişkisi devam ettiği sürece biriken yıllık izin günleri zamanaşımına uğramaz. İzin alacağına ilişkin beş yıllık zamanaşımı süresi, ancak iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Yani işçi çalışmaya devam ettiği sürece geçmiş yıllara ait izin hakkını kaybetmez. Bu nedenle uzun yıllar aynı işyerinde çalışan bir kişinin önceki dönemlerden kalan tüm izin günleri, iş sözleşmesi sürdüğü müddetçe geçerliliğini korur.

İşten ayrılmadan birikmiş izinlerimin parasını alabilir miyim?

Hayır. Birikmiş izin yalnızca iş sözleşmesi sona erdiğinde ücrete dönüşür. Çalışırken izin paraya çevrilemez. 

Önceki yıllardan kalan izinlerimi tek seferde kullanabilir miyim?

Birikmiş izinlerin kullanımı tarafların anlaşmasına bağlıdır. İşveren, iş planına göre uygun bir takvim belirleyebilir. 

İzin kullandığımın kaydı tutulmazsa ne olur?

İznin kullandırıldığını ispat yükü işverendedir. İmzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge yoksa, ilgili günler kullanılmamış sayılır. 

Evlilik veya ölüm gibi mazeret izinleri yıllık izinden düşülür mü?

Hayır. Evlenme, doğum ya da yakının ölümü gibi durumlarda verilen mazeret izinleri ayrı bir haktır ve yıllık izin sürenizden düşülmez. 

Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Bilgiler yayın tarihindeki mevzuata göredir; bilgiler dönemsel değişebilir. Örnek hesaplamalar varsayımsaldır ve kişisel duruma göre farklılık gösterir. Kesin değerlendirme için hukuki görüş alınması önerilir.  

Yasal Dayanaklar 

• 4857 Sayılı İş Kanunu, Madde 53: Yıllık ücretli izin hakkı ve izin süreleri 

• 4857 Sayılı İş Kanunu, Madde 56: Yıllık ücretli iznin uygulanması 

• 4857 Sayılı İş Kanunu, Madde 59: Sözleşmenin sona ermesinde izin ücreti 

• Resmî Gazete: 10 Haziran 2003, Sayı: 25134 

İlgili içerikler: Yıllık İzin Kaç Gün Hesaplama, İşten Ayrılırken Kullanılmayan İzin Ücreti