Bölüm Başkanı Nedir, Nasıl Olunur?

Bölüm başkanı, bir üniversite bölümünün her düzeyde bulunan eğitim-öğretim ve araştırmalarından, bölümle ilgili olan her faaliyetin düzenli olarak yürütülmesinden, mevcut kaynakların en etkili biçimde kullanılmasını sağlamaktan sorumlu olan ve bölümü temsil eden akademisyen kişidir. Bölüm başkanı nedir sorusuna kısaca bölümü temsil eden ve yöneten kişi yanıtı verilebilir.

Bir üniversite bölümünde bölüm başkanı olmak için;

• Bölümle ilgili üniversite lisans eğitiminin ardından yüksek lisans, doktora gibi akademik eğitimleri ve şartları başarı ile tamamladıktan sonra profesör unvanına sahip olunması gerekir.
• Bazı durumlarda doçent ve yardımcı doçentler de bölüm başkanı adayı olabilir.
• Üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarında bölüm başkanı olmak için ise lisans ve yüksek lisans eğitimlerini alan, öğretim elemanı olarak görev yapma hakkına sahip olan kişiler bölüm başkanlığına aday gösterilip bu göreve atanabilirler.

Bölüm başkanı nasıl olunur sorusunun cevabı şöyle açıklanabilir; bölüm başkanlığı yapılacak bölümden lisans mezunu olunması ve sonrasında ilgili bölümde yüksek lisans ve doktora şartlarının tamamlanarak profesör unvanının elde edilmesiyle bölüm başkanı olunabilir. Bölüm başkanı olmak için hangi okul okunmalı diye bakıldığında ilgili bölümünde lisans üstü eğitimleri alma zorunluluğu olduğu görülür. Üniversitenin ilgili ana bilim dalında, uzmanlık alanıyla alakalı olarak en az beş yıl süre boyunca doçent statüsünde görev yapmış, ulusal ve uluslararası akademik mecralarda makaleleri yayınlamış kişiler profesör unvanı almaya hak kazanırlar. Profesörlük şartını sağlayan kişiler ise ise üniversitede kendi uzmanlık alanı olan bilim dalına istinaden bölüm başkanı olarak atanabilirler. Bölümde profesör bulunmadığı durumlarda ise doçentler, doçent görevinin boş olduğu hallerde de yardımcı doçent unvanına sahip şahıslar bölüm başkanlığına atanabilir. Meslek yüksekokullarında ise lisans ve yüksek lisans eğitimi almış, öğretim görevlisi olarak görev yapma şartlarını sağlayan kişiler arasında performans değerlendirmesi yapılarak en uygun şartları sağlayan kişinin ataması yapılır. Bölüm başkanı olmak için gerekli evraklar ise kişinin eğitim aldığı ve görev yaptığı üniversitelerden sağlanır.

Bölüm başkanı mülakat sistemine tabi olmayıp, 2547 sayılı Kanun'un 21. maddesinin ve Üniversitelerde Akademik Teşkilat Yönetmeliği'nin 14. maddesinin gerektirdiği şartlar dahilinde; ilgili bölümün aylıklı çalışan profesörleri, bulunmadığı durumda doçentleri, doçentin de bulunmadığı hallerde yardımcı doçentleri içinden, ilgili bölümü oluşturan anabilim dalı ya da ana sanat dalı başkanlarınca 15 gün içerisinde verecekleri yazılı görüşler dikkate alınarak atanır. Tek bölümlü fakültelerde dekan görevindeki kişi, aynı zamanda bölüm başkanı olarak görev yapar. Bölümde profesör unvanına sahip bir kişinin görevlendirilmesi durumunda doçentin, doçentin görevlendirilmesi durumunda yardımcı doçentin, öğretim üyesinin görevlendirilmesi durumunda ise öğretim görevlisinin başkanlık görevi sonlanır. Boş kalan başkanlık görevine ise kuralına göre yeni bir başkan atanır. Seçilen adayın bölüm başkanı, dekan ve dekan yardımcısı gibi bir başka idari görevi daha varsa atanması yönetmeliğin 18. maddesince, rektörün onayına bırakılır. Bölüm başkanlığı işten ayrılma, atanma, emeklilik veya görev süresinin dolması gibi olası durumlar sebebiyle boşaldığında dekan, ilgili ana bilim dalında görevde bulunan öğretim görevlileri ve öğretim üyelerini bir hafta içinde toplantıya çağırarak bölüm başkanı seçimi için oylama yapar. Sonunda oy çoğunluğuyla birinci olan kişi göreve atanır veya eşit oy alan kişiler arasından bir kişi dekan tarafından bölüm başkanı olarak doğrudan atanır ve atama sonucu rektörlüğe bildirilir. Yüksekokullarda ise bölüm başkanı, yüksekokul müdürü tarafından bir değerlendirme sonucu atanır. Yüksekokullarda bölüm başkanı kimdir sorusuna şöyle yanıt verilebilir; bölümde görev yapmakta olan öğretim elemanları arasından, performans değerleri dikkate alınarak seçilip bölüm başkanı göreviyle atanan kişidir. Bölüm başkanı maaşı, çeşitli akademik personel kodu ve unvan kodlarına, derecesine, görev süresine ve şekline göre değişiklik gösterir. Bölüm başkanı ilanlarına başvurabilmek için öncelikle üniversitelerde akademik personel olmak zorunluluğu bulunur. Özel kuruluşlarda öğretim görevlisi olarak yer almak için öğretim görevlisi ilanlarına başvuru yapılabilir. Üniversiteler bünyesinde iş hayatına adım atmak ve çeşitli programlara katılmak için Kariyer.net üzerinden akademik iş ilanlarına göz atılabilir. Yeni bir üniversite eğitimine başlamak isteyenler ise en doğru seçimi yapabilmek için üniversite bölümlerini inceleyerek kariyer hedeflerini belirleyebilirler.