Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Uzmanı Nedir, Nasıl Olunur?

Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı, işletmelere hizmet vererek üretimlerinin mevzuatlara uygun olmasını sağlar. Hizmetlerin uygun hâle getirilmesi için gerekli çalışmaları yapar ve koordine eder. Çalışmaları düzenli olarak takip edip kontrol eder. Çalışmaların mevzuata uygun olarak yapılıp yapılmadığını denetler. Aylık olarak faaliyet raporu hazırlar ve raporu üstlerine, yetkiliye sunar. Çalışmalarda uygunsuz bir durum tespit etmesi durumunda şirket sahibini bilgilendirir ve gerekli belgeleri sisteme yükler. Uygunsuzluğun nasıl giderileceği konusunda tavsiyelerde bulunur. Uygunsuz durum giderildiğinde yeni durumla ilgili belgeleri yükler. Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanının amacı faaliyetlerin sekteye uğramadan olumsuz çevresel etkilerinin önüne geçmektir. Bu nedenle çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı görev tanımı arasında projeye dair bilgi toplayarak olası bütün çevresel etkilerini değerlendirmek bulunur. Projelerin hazırlanma aşamasında yer alır ve değerlendirmelerde bulunur. Proje hayata geçirilmeden önce olası sorunları tespit eder. Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı sorumlulukları arasında kamu kurum ve kuruluşlarıyla iletişime geçmek bulunur. Projelerin gerçekleştirilmesi için resmi kurumlarla yazılı ve sözlü olarak iletişim kurar. Genel olarak ÇED uzmanının görevleri gerçekleştirilecek bir projenin, üretimin çevreye yönelik olumlu ve olumsuz bütün etkilerini değerlendirmektir. Etkileri geçici ve uzun vadeli olarak değerlendirir. Değerlendirmeyi projenin, inşaatın veya üretimin gerçekleşeceği alan ve alanın çevresi üzerinde yapar. Sorun tespit edilmesi durumunda alternatif çözümler üretir. Proje için düşünülen yer uygun bulunmuyorsa bu durumda projenin gerçekleştirilebileceği alternatif alanlara bakar. Olumsuz çevresel etkilerin en aza indirilebilmesi için çözüm önerileri üretir.

Farklı bölümlerden mezun olan kişiler bu pozisyonda görev alabilir. Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı olarak görev almak için tamamlanabilecek eğitimler aşağıdaki gibidir:

• Çevre Mühendisliği lisans eğitimi,
• Çevre Mühendisliğine dair yüksek lisans ve üstü eğitim,
• Mühendislik bölümlerinde lisans eğitimi,
• Veterinerlik Fakültesi,
• Fen Edebiyat Fakültelerindeki; Biyoloji, Biyokimya, Jeoloji, Fizik ve Kimya bölümlerinde lisans eğitimi.

Bu bölümlerden mezun olunması gerektiğini söylemek çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı nasıl olunur sorusunun cevabıdır. ÇED uzmanı olmak isteyen kişilerin en çok bilgiyi alabileceği bölüm ise Çevre Mühendisliğidir. Çevre Mühendisliğinde; fizik, kimya, katı atık, su arıtma tesisleri gibi çevreye dair pek çok konuda bilgi verilir. Bu bilgiler sayesinde projelerin çevreye uygunluğunu tespit edebilir, olası sorunlarda çözümler geliştirebilirsiniz. Çevre Mühendisliği bölümü Akdeniz Üniversitesi gibi kamu ya da vakıf üniversitelerinde bulunur. Farklı mühendislik ve mevzuatça uygun görülmüş bölümlerden mezun olan kişiler de ÇED uzmanı olmak için sınava katılabilir. Bölümlerinden elde ettikleri bilgiler ve bakanlıkça verilen eğitimin alınması durumunda çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı olunur.

Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı olabilmek için öncelikle ilgili alanlardan mezun olmak gerekir. En az dört yıllık eğitimlerini tamamlayan kişiler, bakanlığın eğitimine ve sınava katılır. Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı olmak için aranan şart, gerekli eğitimin alınıp sınavın geçilmesidir. Eğitim bakanlık tarafından verilir ve eğitim içerisinde çevre mevzuatları ile temel çevre bilimleri dersleri görülür. Çevre Mühendisliği bölümünden mezun olmuş kişiler için eğitime katılıp eğitimi tamamlamak, şartları karşılamak için yeterlidir. Çevre Mühendisliği dışında kalan bölümlerden mezun olan kişiler için sınav geçme zorunluluğu bulunur. Eğitim tamamlandıktan sonra Çevre Görevlisi Sınavı'na girilir. Sınav puanlaması 100 üzerinden yapılır. 100 üzerinden 70 ve üzeri puan alan kişiler Çevre Görevlisi Belgesi'ni alır. Belge almaya hak kazanan kişiler, çevresel etki değerlendirmesi yapabilir. Firmaların ÇED uzmanı olarak görev alacak kişilerde aradığı özellikler ve şartlar farklılık gösterir. Aranan temel şart belgeye sahip olmaktır. Bu şart dışında firmaların aradığı diğer bazı özellikler aşağıdaki gibidir:

• Seyahat engeli bulunmamak,
• Aktif olarak araç kullanabilmek,
• Etkili iletişim becerilerine sahip olmak,
• Problem çözme becerisine sahip olmak.

Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı olarak görev alacak kişiler çalıştığı firmanın projelerinin mevzuata uygunluğunu kontrol eder. Uygunluk konusunda sorun yaşanması durumunda firma devlet tarafından ceza alabilir. Bundan dolayı uzmanın dikkatli olması ve süreçte pürüz çıkmasını engellemesini gerekir. Projelerin gerçekleştirileceği alanlara gitmesi gerekeceği için araç sürme becerisi olması ve seyahat engeli bulunmaması gerekir. Resmi kurumlarla ve yöneticilerle sürekli olarak iletişim hâlinde olunacağı için de sözlü ve yazılı iletişim becerilerinin iyi olması gerekir. Ortaya çıkabilecek sorunların çözümü için problem çözme becerilerine sahip olması da aranan şartlar arasındadır.

Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı olarak görev almak isteyen kişiler çeşitli fabrikalarda ve firmalarda görev alabilir. Gerçekleştirdiği üretimin ve projelerin mevzuata uygun olmasını sağlamak için firmalar ÇED uzmanına ihtiyaç duyar. Firmaların aradığı şartlar; çalışanın süreç takibi yapabilmesi, ilgili bölümlerden mezun olması ve Çevre Görevlisi Belgesi'ne sahip olmasıdır. Temel istekler dışında her firmanın aradığı şartlar değişiklik gösterir. Bu mesleği icra etmek isteyen kişiler Kariyer.net üzerinden çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı iş ilanlarını inceleyebilir. İlanlar arasından şartlarını karşıladığını düşündükleri ilanlara başvuru gerçekleştirebilirler. Başvuru, firma tarafından değerlendirilir ve olumlu görülürse aday görüşmeye çağrılır. Görüşmede maaş beklentisi, bilgi ve beceriler gibi işe dair pek çok konu konuşulur. Görüşmenin olumlu geçmesi durumunda işe başlanabilir. Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı maaşları tecrübeye ve çalışılacak firmaya göre değişiklik gösterir. Çalışmak istediğiniz şehri belirleyerek iş ilanlarını Kariyer.net üzerinden filtreleyebilir ve kendinize uygun bir iş bulabilirsiniz. Örneğin; İstanbul ilinde çalışmak istiyorsanız İstanbul çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) uzmanı iş ilanlarını inceleyebilirsiniz.